رسانه ها در همکاری و تحول
Brunnenstraße 9, 10119 Berlin, Germany
mict-international.org

پروژه های دیگر ما
afghanistan-today.org
theniles.org
correspondents.org
پشتو
English

امنیت و نبرد
پس لرزه های سقوط کندز برای بدخشان

تصرف شهر کندز توسط طالبان و ادامه جنگ در این شهر نه تنها پای ده ها خانواده آواره را به ولایت بدخشان کشانده٬ بلکه اوضاع اقتصادی و امنیتی این ولایت را نیز مختل کرده است.
5.10.2015  |  بدخشان
مردم بدخشان در یک گردهمایی حمایت خود را از مردم کندز اعلام کردند (عکس خوشقدم عثمانی )
مردم بدخشان در یک گردهمایی حمایت خود را از مردم کندز اعلام کردند (عکس خوشقدم عثمانی )

سقوط ولایت  کندز و مسدود بودن  راه های ترانسپورتی که از کندز به بدخشان منتهی میشود بالای مردم  ولایت  بدخشان  تاثیر بی سابقه داشته است.  قیمت  های مواد غذایی و دیگر مواد اولیه در چند روز گذشته  بصورت  سرسام آوری  افزایش یافته٬  و بعضی از مواد اولیه حتی در بازار فیض آباد پیدا  نمی شود.  

بعضی از کارشناسان امور اقتصادی  به این  عقیده  هستند  که  چون  ولایت  بدخشان  یک  ولایت  مصرفی بوده  بندش راه ها٬ حتی برای یک روز، میتواند  مشکلات  را  در بخش افزایش بهای مواد اولیه  به وجود  آورد .

نعمت الله  قانع٬ یک عضو جامعه  مدنی بدخشان  میگوید٬  "یک کارت  تلفون که چند روز پیش به ۵۰ افغانی  بود٬ امروز به ۲۰۰  افغانی رسیده و در بعضی دوکانها حتی پیدا نمیشود."

حیدر محمد  دوکاندار  که  مواد عذایی می فروشد  میگوید که  بسته شدن راه ها تاثیرات جدی را بالای اقتصاد  مردم  داشته  و در پهلوی بلند رفتن نرخ های بعضی از اجناس و مواد اولیه  تا ۵۰ فیصد٬ در بسیاری دوکان ها مواد ضروری مانند آرد٬ ورغن٬ شیر وغیره به صورت کافی پیدا نمیشود.

 نرخ بعضی از مواد مانند تیل تقریبآ دو چند شده است. 

چوپان  اسم راننده تکسی است که در شهر فیض آباد کار میکند. وی مانند دیگر از شهروندان این دیار از بلند رفتن قیمت ها شکایت میکند.

“در خط سیر که من کار میکنم٬ سابق  کرایه اش ۲۰  افغانی بود. ولی  حالا  ۳۰  افغانی شده٬ بخاطریکه  قیمت یک لیتر تیل از ۴۲ افغانی در چند روز قبل به  ۷۰  افغانی بالا  رفته  وحتی در بعضی از پمپ های تیل، تیل پیدا نمی شود. تمام  این  مشکلات بخاطر جنگ در ولایت  کندز و بسته شدن راه های ترانسپورتی می باشد.” 

محمد عثمان٬ 27 ساله٬  از بلند بودن  مواد در بازار شکایت  نموده  میگوید  که  او  ماهانه پنج هزار افغانی معاش دارد  و حیران است که با بلند رفتن نرخ ها٬ او چگونه میتواند که مصرف فامیل خود را بپردازد.  او از دولت  تقاضا  میکند  تا بازار را کنترول نموده نگذارد که  دوکانداران  از این  فرصت سوء استفاده  نموده و مواد را به قیمت گزاف بفروش برسانند. 

ناامنی های بدخشان،  و خیزش های مردمی

سقوط ولایت  کنذز وبه  تعقب آن سقوط ولسوالی وردوج و جنگ در ولسوالی بهارک  ولایت  بدخشان  ذهن تمام مردم این ولایت را به اوضاع روز مصروف ساخته است.این نگرانی ها باعث شده است که حتی تعداد از افراد  این ولایت  به  شمول بعضی کارکنان دوایر  دولتی  فرار را به  قرار  ترجیع  داده و به مرکز ولایت و یا ولایات امن دیگر بروند.

ذبیح الله عتیق٬ عضو قبلی شورای ولایتی بدخشان میگوید٬ "بعد از سقوط ولسوالی بهارک در روز شنبه گذشته٬ روحیه  مردم  ضعیف شده  بود  اما زمانیکه مجاهدین  سابق وفرماندهان  جهادی  سلاح  بدست  گرفته  در مقابل طالبان  مقاومت کردند و  طالبان  شکست  خورد٬ مردم روحیه ی دوباره  پیدا نمودند. " 

وی میگوید٬  “من  سلاح  بدست  گرفتم  تا در مقابل طالب بجنگم  از ناموس خود واز خاک  خود دفاع  نمایم.” 

او ادعا میکند که طالبان  با تصرف ولایت  کندز بالای زنان  تجاوز نموده وبه عفت  و مال مردم  دست درازی کردند.   

“ما می جنگیم و از زنان  خود دفاع  میکنیم.”

حاجی سعدالله٬  رییس  شورای علمای بدخشان٬ یک تن  از فرماندهان جهادی سابق٬ در سخن رانی خود در جمع بزرگی از جوانان بدخشان که بعد از سقوط کندز دست به مظاهره زده بودند٬  مردم را به  مبارزه  علیه  طالبان  دعوت کرد.

“ما اینجا جمع  شده  ایم تا سلاح بگریم  و در مقابل طالبان  جنگ  کنیم. اگر  مجاهدین  وقومندان‌های جهادی در مقابل طالبان  مقاومت نمی کردند  شاید طالبان  مرکز بدخشان  را هم سقوط میداد.”

جاهدالله٬ جوانی که از رشته  حقوق و علوم سیاسی فارغ شده و در  بخش دادخواهی کارمیکند٬  میگوید که او با جوانان دیگر این ولایت به این خاطر دست به مظاهره زدند که “ تا  حوادث کندز بالای بدخشان  تکرار نشود.” 

طلب الدین غیاثی معاون  شورای ولایتی بدخشان  میگوید گرچه خیزش های مردمی ومسلح  شدن  مردم  خارج از چهارچوکات  نیروهای دولتی مشکلات را در آینده  ببار خواهد  آورد. "اما در شرایط فعلی که  بدخشان  با آن مواجه است همین قومندانان جهادی میتوانند که  جلو طالب را  گرفته  واز ولایت  خود واز خاک  خود دفاع کنند."

او  میپذیرد  که نیروهای دولتی شهامت  و شجاعت زیادی از خود  نشان  میدهند  "ولی همین  قومندانان جهادی هستند که  با کوه ها و دره های این ولایت  آشنایی داشته  وبسیار به  خوبی میتوانند که طالبان  را  شکست  بدهند."

 

توزیع سلاح های نو  

نوید  فروتن  سخنگوی والی  بدخشان  میگوید که دولت تصمیم گرفته است تا  یک هزار میل سلاح  برای قومندانان جهادی این ولایت توزیع کند تا در مقابل طالبان از مناطق خود دفاع کنند. وی میگویید که مسولیت و مدیریت  این  افراد  را  مسولان امنیتی بدخشان با تشریک مساعی  قومندانان جهادی به دوش خواهد داشت. برای آن عده کسانیکه به این نیروها میپیوندند٬ دولت مبلغ ۱۲۰۰۰ معاش ماهانه را در نظر گرفته است.

فروتن میگوید که نیروهای دولتی به کمک نیروهای محلی توانستند که طالبان را از ولسوالی بهارک به عقب برانند و اطمینان میدهد که عملیات این نیرو ها تا پاکسازی مکمل ولایت بدخشان ادامه خواهد داشت.

 

هجوم مهاجرین  

گلدسته دختر جوانی است که ۲۸  سال عمر دارد و باشنده اصلی ولسوالی نسی درواز ولایت  بدخشان می باشد. او از سه  سال به  اینطرف در ولایت  کندز با برادرش زندگی میکرد. وی سه روز قبل در شفاخانه کندز بخاطر مریضی اپندیکس عمل جراحی شده بود.

گلدسته  بیرون  از صحن  حویلی در بغل یک  دیوار همرای سه خانم  دیگر  درحال که  چادری در سر دارد تکیه  زده و با صدای آهسته از درد  فریاد میکشد.  

او بعد از سقوط ولایت  کندز بدست طالبان  موفق شد  تا با تعداد دیگر از همسایه هایش از شفاخانه ولایت کندزخود را  به فیض آباد مرکز ولایت  بدخشان  برساند .

اما با گذشت سه روز از آمدن او به شهر فیض آباد و تقاضایی مکرر وی بخاطر کمک٬ گلدسته هنوزهم منتظر است تا یک تیم  صحی او را  به  شفاخانه ولایتی شهر فیض آباد  برای معالجه  انتقال دهند.

این تنها گلدسته نیست که به عجله خود را به بدخشان رسانده است٬ بلکه ده خانواده از شهر کندز تنها با لباس های شان فرار کرده و فعلآ در خانه های اقارب خود و یا موسسات دولتی پناه برده اند.

نبودی جای،آب،نان، خدمات صحی از جمله  مشکلات است که  مهاجرین  در شهر فیض آباد با ان  مواجه  می باشند  

مهاجرین که بخاطر حفظ جان خود وفرزندانشان  به  ولایت  بدخشان  آمده  اند از والی ولایت  بدخشان  و نهادهای که در عرصه مهاجرت  کمک  میکنند سخت انتقاد نموده و از بی توجه آن‌ها نسبت  به  مهاجرین  سخن  میزنند  .

در حدود ۲۳ خانواده  که که جمعآ تقربیآ صد نفر میشوند  در یک  خانه سه  اطاقه  که  مربوط دفتر نهاد مصونیت اجتماعی می باشد  زندگی میکنند . نهاد  مصونیت  اجتماعی یک  موسسه غیر انتفاعی مربوط به  خانم  فوزیه  کوفی وکیل مردم  بدخشان  در پارلمان  می باشد.  این  دفتر در بخش تقویت وآموزش حرفه برای خانم  ها کار میکند.

جلیل  رسولی یکتن از بیجاشده گان ازبی توجهی دولت  و ریاست  مهاجرین  شکایت  نموده  میگوید٬”۹۵ نفر که  مربوط 23 خانه  می باشیم  شب چهارشنبه  از ترس جنگ  خود را ساعت  هشت  شب به ولایت  بدخشان  رساندیم.  ما درهمان  وقت شب از والی کمک  خواستیم  ولی والی هیچ  کمکی به ما نکرد.  بنا خانم  فوزیه  کوفی وکیل پارلمان  توسط یکی از دوستان  ما  اطلاع  یافت  که  والی ما را  کمک  نکرده٬ و او  ما را  به  دفتر نهاد مصونیت  اجتماعی یعنی دفتر خودش راهنمایی کرد.”

“ما سه  روز میشود  که  دراین دفتر زندگی میکنیم٬ و هیچ  چیز نداریم  تا هنوز از دولت هیچ  کمکی  هم دریافت  نکرده ایم.”

عدم  مدیریت  درست  در ریاست  مهاجرین  باعث شده  تا این  ریاست  ارقام  مشخص از مهاجرین  نداشته  و تعدادزیادی از این  مهاجرین  در مساجد  بدون خیمه  و پوشاک  بسر ببرند.

رییس مهاجرین بدخشان میگوید تا هنوز در حدود 500 مهاجر به ولایت  بدخشان  آمدند٬  اما این اداره تا به حال صرف ۷۴ خانواده  را  سروی نموده٬  و تلاش دارد  تا بقیه را نیز سروی نماید.
وی میگوید “ما کدام بودجه  خاص برای کمک به  مهاجرین  نداریم  و منتظر هدایت  وزارت  مهاجرین  می باشیم.”

او  میگوید عنقریب قرار است که یک هئیت از مرکز برای تفکیک و تشخیص تعداد اصلی مهاجرین به ولایت  بدخشان  بیاید و اداره او به اساس آماری که گرفته خواهد شد به بیجا شده گان  کمک خواهد کرد.  

درهمین  حال فعالان  جامعه  مدنی از یک  طرف دولت را  بخاطر بی توجه اش نسبت به مهاجرین  سرزنش میکنند٬ اما  از طرف دیگر سقوط ولسوالی وردوج  و جنگ در ولسوالی بهارک را که  در ۴۵ کلومتری شهر فیض آباد قرار دارد علت اصلی کم توجه یی دولت در مقابل مهاجرین میدانند. 

آنها میگویند جنگ  در ولسوالی بهارک مردم بدخشان٬  به شمول والی٬ را  نگران  نموده٬ و این شاید باعث شده باشد که والی بیشتر توجه اش را  به  جنگ معطوف کرده باشد.

طلب الدین  غیاثی معاون شورای ولایتی بدخشان  میگوید٬ “ نماینده های آواره شده گان به  شورای ولایتی آمده  و از عدم  رسیدن  کمک های انسانی شکایت  نمودند وما هم  تایید میکنیم که  تا هنوز هیچ کمکی به  مهاجرین که  از ولایت  کندز آمده  اند  صورت  نگرفته  است.”